ΠΕΡΙΛΗΨΗ : Δεν στοιχειοθετείται απάτη στο Δικαστήριο, ούτε απόπειρα αυτής όταν η επιζήμια, για τον παθόντα, κρίση του Δικαστή δεν είναι το αποτέλεσμα της προς αυτόν παραστάσεως ψευδών γεγονότων, αλλά η κρίση αυτή είναι επιβεβλημένη από το νόμο, διότι ελλείπει ο απαιτούμενος αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ των ενεργειών ή παραλείψεων του δράστη και της πράξεως του πλανωμένου, δηλαδή της απόφασης του Δικαστή από την οποία η βλάβη.
Αριθμός 8/2022
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Z' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Mιλτιάδη Χατζηγεωργίου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασιλική Ηλιοπούλου, Κωνσταντίνα Μαυρικοπούλου, Μαρία Κουβίδου και 'Αννα Φωτοπούλου-Ιωάννου - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 20 Οκτωβρίου 2021, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ιωάννη Προβατάρη (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Ευθυμίας Καλογεροπούλου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Ν. Τ. Ε., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Ανδρέα Παπαρρηγόπουλου, για αναίρεση της υπ'αριθ. 957/2020 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Με υποστηρίζοντες την κατηγορία τους: 1. Α. Μ. του Ι., ατομικά και για λογ/μό της Κ. Φ., 2. Μ.-Ε. Κ. του Β., κάτοικοι, αμφότερες, ... και 3. Χ. Κ. του Β., κάτοικο ..., οι οποίοι παραστάθηκαν μετά των πληρεξουσίων δικηγόρων τους, Αιμιλίου Τσολάκου και Μαρίας Εμμανουήλ.
Το Τριμελές Εφετείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και o αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που περιλαμβάνονται στην από 10 Ιουλίου 2020 κρινόμενη αίτηση, η οποία ασκήθηκε με δήλωση που επιδόθηκε στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στις 10.07.2020, έλαβε αριθμό πρωτοκόλλου 5555/2020 και στους από 21.09.2021 πρόσθετους λόγους αναίρεσης που καταχωρίστηκαν στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 776/2020.
Αφού άκουσε Tον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση και δη ως προς τον πρόσθετο λόγο αναίρεσης. Να απαλειφθεί από το διατακτικό της απόφασης η επιβαρυντική περίπτωση της χρήσης πλαστού εγγράφου, να παραπεμφθεί η υπόθεση προς νέα επιμέτρηση ποινής για την πράξη της πλαστογραφίας και για συνολική ποινή, στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από αυτούς που δίκασαν προηγουμένως, να απορριφθεί κατά τα λοιπά και τους πληρεξούσιους δικηγόρους των διαδίκων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η κρινόμενη από 10-7-2020 αίτηση του Ν. Τ., για αναίρεση της 957/2020 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου (πλημμελημάτων) Αθηνών, έχει ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα, περιέχει δε σαφείς και ορισμένους λόγους αναίρεσης και δη αυτούς της απόλυτης ακυρότητας της διαδικασίας, της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και της εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διατάξεως [άρθρ.510 παρ.1 στοιχ. Α' , Δ' και Ε' ΚΠΔ]. Επομένως, είναι παραδεκτή και πρέπει να εξεταστεί περαιτέρω. Μαζί με αυτήν πρέπει να συνεξετασθούν και οι από 21.9.2021 πρόσθετοι λόγοι αναίρεσης που ασκήθηκαν νομότυπα και εμπρόθεσμα με ιδιαίτερο δικόγραφο που κατατέθηκε στη γραμματεία της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου (άρθρο 509 ΚΠΔ). Πρέπει να σημειωθεί ότι η εκ των υποστηριζόντων την κατηγορία, Κ. Χ., απεβίωσε στις 7.6.2021, χωρίς να αφήσει διαθήκη και κληρονομήθηκε εξ αδιαθέτου κατά το 1/2 εξ αδιαιρέτου από την έτερη υποστηρίζουσα την κατηγορία Α. συζ. Ν. Μ., η οποία υπεισέρχεται στα δικαιώματα της θανούσας, σύμφωνα και με τη σχετική δήλωση του πληρεξουσίου της δικηγόρου (βλ. την υπ' αρ. 55/1/2021 ληξιαρχική πράξη θανάτου του ληξιάρχου ... και τα σχετικά πιστοποιητικά του Ειρηνοδικείου Αθηνών). Από τη διάταξη του άρθρου 386 παρ.1 α' προς θεμελίωση του εγκλήματος της απάτης, απαιτούνται εξ αντικειμένου μεν η υπό του δράστη παράσταση προς κάποιον άλλον ψευδών γεγονότων ως αληθών ή η αθέμιτη απόκρυψη ή παρασιώπηση αληθών όμοιων εκ των οποίων παραπλανάται ο άλλος και προβαίνει σε ενέργεια, παράλειψη ή ανοχή, ενέχουσες περιουσιακή διάθεση, οι οποίες επιφέρουν περιουσιακή ζημιά στην περιουσία του παραπλανωμένου ή και ετέρου, την περιουσία του οποίου έχει αυτός τη δυνατότητα, εκ του νόμου, εκ δικαιοπραξίας ή και των πραγμάτων, να διαθέτει, εξ υποκειμένου δε δόλος, έστω και ενδεχόμενος ενέχων την γνώση και τη θέληση πραγμάτωσης των περιστατικών, που συγκροτούν την αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος, γνώση της αναλήθειας των ψευδώς παρισταμένων ή της αλήθειας των αθέμιτα αποκρυπτομένων ή παρασιωπουμένων γεγονότων, κατά την έννοια του άρθρου 27 παρ. 2α ΠΚ (ήτοι άμεσος δόλος, μη αρκούντως του ενδεχομένου) και σκοπός του δράστη, κατά την έννοια του άρθρου 27 παρ. 2β ΠΚ να προσπορίσει στον εαυτό του ή και σε άλλον παράνομο περιουσιακό όφελος. Απάτη είναι δυνατόν να τελεσθεί και δια παραπλανήσεως του Δικαστηρίου, οσάκις υποβάλλεται ψευδής ισχυρισμός, ο οποίος υποστηρίζεται με την εν γνώσει προσαγωγή και επίκληση ψευδών, κατά το περιεχόμενο, αποδεικτικών στοιχείων ή πλαστών τοιούτων από τα οποία παραπλανήθηκε ο Δικαστής και εξέδωσε απόφαση, συνεπεία της οποίας επέρχεται βλάβη στην περιουσία του αντιδίκου. Δεν στοιχειοθετείται όμως απάτη στο Δικαστήριο, ούτε απόπειρα αυτής όταν η επιζήμια, για τον παθόντα, κρίση του Δικαστή δεν είναι το αποτέλεσμα της προς αυτόν παραστάσεως ψευδών γεγονότων, αλλά η κρίση αυτή είναι επιβεβλημένη από το νόμο, διότι ελλείπει ο απαιτούμενος αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ των ενεργειών ή παραλείψεων του δράστη και της πράξεως του πλανωμένου, δηλαδή της απόφασης του Δικαστή από την οποία η βλάβη. Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 216 παρ.1 του ΠΚ προκύπτει ότι, για να συγκροτηθεί το έγκλημα της πλαστογραφίας σε βαθμό πλημμελήματος, απαιτείται κατάρτιση εγγράφου στο όνομα άλλου, σαν να το είχε εκδώσει ο άλλος ή νόθευση γνησίου εγγράφου, δηλαδή αλλοίωση της έννοιας του περιεχομένου του και σκοπός του δράστη, με τη χρήση του πλαστού ή νοθευμένου εγγράφου, να παραπλανήσει τρίτο για περιστατικό που μπορεί να έχει έννομες συνέπειες, δηλαδή που είναι σημαντικό για την παραγωγή ή διατήρηση ή μεταβολή ή απόσβεση δικαιώματος ή έννομης σχέσης δημόσιας ή ιδιωτικής φύσης. Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό της προσβαλλόμενης απόφασής του, με αριθμό 957/2020, το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών, που δίκασε σε δεύτερο βαθμό, μετά από συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων, τα οποία προσδιορίζονται κατ' είδος σ' αυτή (τις καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας και υπεράσπισης, τα έγγραφα των οποίων έγινε ανάγνωση στο ακροατήριο σε συνδυασμό με την απολογία του κατηγορουμένου δέχθηκε ανελέγκτως, ότι αποδείχθηκαν τα εξής επί λέξει πραγματικά περιστατικά: " Στις 25.3.2015 απεβίωσε χήρος και άτεκνος στο ... ο Β. Τ. του Ν., γεννηθείς την 1η.5.1925, κάτοικος εν ζωή ... ..., αφήνοντας κατά το χρόνο του θανάτου του μοναδικούς εν ζωή πλησιέστερους συγγενείς του, α) τον αμφιθαλή αδελφό του Γ. Τ., μόνιμο κάτοικο ...., β) τον αμφιθαλή αδελφό του Ε. Τ., πατέρα του κατηγορουμένου, γ) τον Γ. Μ., τέκνο της προαποβιωσάσης αμφιθαλούς αδελφής του, Ε. Μ., δ) τον Χ. Κ. και τη Μ.-Ε. Κ., εγγονούς της Ε. Μ. από την προαποβιώσασα θυγατέρα της Α. Κ. και ε) την Α. συζ. Ν. Μ. το γένος Χ. και την Κ. Χ., τέκνα της ήδη θανούσας αμφιθαλούς αδελφής του Μ. Χ.. Επίσης, κατά το χρόνο του θανάτου του ο προαναφερόμενος Β. Τ. ήταν αποκλειστικός κύριος, νομέας και κάτοχος δύο ακινήτων, ήτοι ενός διαμερίσματος, επιφανείας 40 τετρ. μέτρων, ευρισκόμενο στον τρίτο όροφο πολυκατοικίας στον ..., επί της ... και ενός αγροτεμαχίου, εκτός σχεδίου πόλεως, στον ... του Δήμου ... στη θέση "...", συνολικής έκτασης 594, 50 τετρ. μέτρων, επί του οποίου ο κληρονομούμενος είχε ανεγείρει ισόγεια οικία, επιφανείας 100 τετρ. μέτρων περίπου. Ακολούθως, αποδείχθηκε ότι έξι περίπου μήνες μετά το θάνατο του Β. Τ. δημοσιεύθηκε στις 18.9.2015, με το υπ' αριθμ. 4062/18.9.2015 πρακτικό του Ειρηνοδικείου Αθηνών, εν αγνοία των μαρτύρων κατηγορίας και στενών συγγενών του κατηγορουμένου, η από 21.11.2014 φερόμενη ως ιδιόγραφη διαθήκη του θανόντος, κατόπιν αιτήσεως του κατηγορουμένου και προσκομιδής αυτής από τον ίδιο στο Τμήμα Διαθηκών του Ειρηνοδικείου Αθηνών. Με την ως άνω διαθήκη, ο διαθέτης φέρεται να καταλείπει α) το προαναφερόμενο διαμέρισμα στο ... … εξ' ολοκλήρου στον αδελφό του και πατέρα του κατηγορουμένου Ε. Τ., αντικειμενικής αξίας 32.175 ευρώ, β) το ανωτέρω περιγραφόμενο οικόπεδο στον ... … μαζί με την επ' αυτού οικία, σε ποσοστό 40% στην αδελφή του Μ. Χ., σε ποσοστό 40% στον Γ. Τ. και σε ποσοστό 20% σε καθένα από τους Μ.-Ε. και Χ. Κ., γ) τα χρήματα του, σε περίπτωση που δεν προλάβει να τα διαθέσει εν ζωή, στον κατηγορούμενο και στον Γ. Μ., καθώς και ό,τι χρήματα υπάρχουν στους λογαριασμούς του "στην ... και στην ..." επίσης "μισά-μισά" στους προαναφερόμενους ανεψιούς του και ε) το αυτοκίνητό του στον Γ. Μ. και τα κινητά του πράγματα στον κατηγορούμενο. Ωστόσο, με επιμέλεια των συγγενών του κατηγορουμένου Μ. Χ., Γ. Τ., Μ.-Ε.ς και Χ. Κ., και κατόπιν της από 13.11.2015 έκθεσης γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης της ειδικής γραφολόγου Χ. Τ., η οποία αποφάνθηκε ότι η από 21.11.2014 φερόμενη ως ιδιόγραφη διαθήκη του Β. Τ. δεν γράφτηκε ούτε υπογράφηκε από τον διαθέτη αλλά από άλλο πρόσωπο, είναι δηλαδή εξ' ολοκλήρου πλαστή, δυνάμει δε της υπ' αριθμ. 4560/2017 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η οποία έχει καταστεί ήδη αμετάκλητη, αναγνωρίστηκε η ακυρότητα της επίμαχης διαθήκης. Όμως (είναι αξιοσημείωτο ότι), ο φερόμενος ως χρόνος σύνταξης της πλαστής αυτής διαθήκης (21.11.2014) συμπίπτει (ακριβώς) με το χρόνο σύνταξης του υπ' αριθμ. 5286/21.11.2014 συμβολαιογραφικού πληρεξουσίου. Ειδικότερα, ο Β. Τ., όντας υπέργηρος, βαρύτατα ασθενής (καρκινοπαθής, πάσχων από ανθεκτικό ΝΟΝ HODGKIN-λέμφωμα), χήρος και άτεκνος πλέον (το μοναδικό τέκνο του, ο Ν. Τ. είχε προαποβιώσει στις 23.1.2014), προσήλθε στις 21.11.2014 ενώπιον της συμβ/φου Αθηνών Α. Π., η οποία αυθημερόν συνέταξε το προαναφερόμενο γενικό πληρεξούσιο, δυνάμει του οποίου αυτός διόρισε τον κατηγορούμενο (ανεψιό του) ειδικό πληρεξούσιο, αντιπρόσωπο και αντίκλητο του, προκειμένου, μεταξύ άλλων, να εκπροσωπεί τον εντολέα του σε κάθε δοσοληψία με οποιαδήποτε τράπεζα της Ελλάδος και σε κάθε υποκατάστημα της, να κινεί, εισπράττει, καταθέτει χρήματα σε οποιοδήποτε λογαριασμό, να αιτείται την αποδέσμευση των κατατιθεμένων χρημάτων και να λαμβάνει αυτά, να εκπροσωπεί τον εντολέα στην ... Τράπεζα στον υπ' αριθμ. ... (συνταξιοδοτικό) λογαριασμό ταμιευτηρίου και στην ... σε δύο λογαριασμούς ταμιευτηρίου και στην προθεσμιακή κατάθεση, την οποία μπορεί να ρυθμίζει ανάλογα με οποιουσδήποτε όρους και συμφωνίες εγκρίνει με την Τράπεζα. Έτσι, ο κατηγορούμενος χρησιμοποιώντας το ανωτέρω γενικό πληρεξούσιο αρχίζει να πραγματοποιεί αναλήψεις, στις 21.11.2014, ποσού 900 ευρώ από τον προαναφερόμενο τραπεζικό λογαριασμό του εντολέα του που τηρείται στην ... Τράπεζα, στις 29.12.2014, ποσού 2.500 ευρώ από τον υπ' αριθμ. ... τραπεζικό λογαριασμό που τηρείται στην ... και στις 3.2.2015, ποσού 1.700 ευρώ από τον ίδιο ως άνω τραπεζικό λογαριασμό της ...Τράπεζας. Εντωμεταξύ, ο κατηγορούμενος στις 15.1.2015 χρησιμοποιώντας και πάλι το ως άνω γενικό πληρεξούσιο πέτυχε την τροποποίηση των όρων της προθεσμιακής κατάθεσης, με αριθμό λογαριασμού ... που τηρείται στην ..., ποσού 135.000 ευρώ και διάρκειας έξι μηνών (από 12.9.2014 έως 12.3.2015), ώστε κατά τη λήξη της το κεφάλαιο και οι τόκοι αυτής να πιστωθούν όχι στον με αριθμ. ... ατομικό τραπεζικό λογαριασμό του εντολέα, θείου του (αποκλειστικού δικαιούχου), που τηρείτο στην ίδια Τράπεζα, όπως αρχικά είχε συμφωνηθεί, αλλά στον με αριθμ. ... κοινό λογαριασμό της ίδιας Τράπεζας, με κύριο δικαιούχο τον εντολέα του και συνδικαιούχο τον ίδιο. Μάλιστα, μετά τη λήξη της προθεσμιακής κατάθεσης και την πίστωση του κεφαλαίου και των τόκων στον ανωτέρω κοινό λογαριασμό, και δη στις 13.3.2015 και ενώ ο Β. Τ. είχε ήδη εισαχθεί από τις 11.3.2015 με ασθενοφόρο βαρύτατα ασθενής στο Σισμανόγλειο Νοσοκομείο, χωρίς καμία ελπίδα ανάκαμψης, όπου παρέμεινε νοσηλευόμενος μέχρι το χρόνο θανάτου του στις 25.3.2015, ο κατηγορούμενος αφενός μεν πραγματοποίησε από το Κατάστημα ... της ... ανάληψη ποσού 5.000 ευρώ, αφετέρου δε έδωσε εντολή μεταφοράς ποσού 125.000 ευρώ από τον ως άνω κοινό λογαριασμό στον με αριθμ. ... προσωπικό του λογαριασμό, καθιστάμενος με τις ενέργειες του αυτές από εντολοδόχος διαχειριστής, αποκλειστικός δικαιούχος των χρημάτων, με αυτοτελές δικαίωμα ανάληψης αυτών. Με τον τρόπο αυτό με δόλο ενεργώντας ιδιοποιήθηκε παράνομα τα ως άνω χρηματικά ποσά, που ανήκαν στον ήδη θανόντα (χωρίς βέβαια τη συναίνεση του τελευταίου, η πραγματική βούληση του οποίου ήταν τα χρήματα μετά τη λήξη της προθεσμιακής κατάθεσης να πιστωθούν στον ατομικό τραπεζικό του λογαριασμό, κατά τα ανωτέρω), τα οποία, αν δεν είχαν υπεξαιρεθεί από αυτόν, θα αποτελούσαν αντικείμενο της κληρονομιαίας περιουσίας του συγγενούς τους, Β. Τ.. Για την πράξη του αυτή έχει ήδη με την από 8.10.2018 Διάταξη του Εισαγγελέα Εφετών Αθηνών παραγγελθεί η σε βάρος του (κατηγορουμένου) άσκηση ποινικής δίωξης για το αδίκημα της ιδιαίτερα διακεκριμένης υπεξαίρεσης από εντολοδόχο κατ' εξακολούθηση τελεσθείσα στην …, κατά το χρονικό διάστημα από 21.11.2014 έως 3.2.2015 σε βάρος του ήδη θανόντος Β. Τ.. Μάλιστα, τμήμα των υπεξαιρεθέντων από τον κατηγορούμενο χρημάτων, και δη το ποσό των 60.000 ευρώ φέρεται να καταβλήθηκε από τον τελευταίο στον εξάδελφο του Γ. Μ.. Στη συνέχεια ο κατηγορούμενος προκειμένου να "νομιμοποιήσει" την υπεξαίρεση του συνόλου των τραπεζικών καταθέσεων του μετέπειτα θανόντος εντολέα του και να αποστερήσει τους λοιπούς συγγενείς του από τα κληρονομικά τους επ' αυτών (χρημάτων και λοιπών αντικειμένων της κληρονομιαίας περιουσίας) δικαιώματα προέβη σε χρονικό διάστημα, πάντως προγενέστερο της 18.9.2015 στη σύνταξη της επίμαχης (πλαστής) δήθεν ιδιόγραφης διαθήκης του ήδη θανόντος θείου του, χωρίς τη συναίνεση του τελευταίου, θέτοντας κατ' απομίμηση και την υπογραφή του, ώστε να θεωρείται ότι αυτή συντάχθηκε και υπογράφηκε από τον διαθέτη, ακολούθως δε, και δη στις 18.9.2015 την προσκόμισε ο ίδιος στο Τμήμα Διαθηκών του Ειρηνοδικείου Αθηνών και ψευδώς παριστάνοντας στην Δικαστή του εν λόγω Ειρηνοδικείου ότι είναι γνήσια, πέτυχε τη δημοσίευσή της με το υπ' αριθμ. 4062/18.9.2015 πρακτικό συνεδρίασης του ανωτέρω Δικαστηρίου. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι ο κατηγορούμενος είναι ο συντάκτης της πλαστής αυτής διαθήκης, α) διότι μόνο αυτός την κατείχε και την εμφάνισε προς δημοσίευση στο δικαστήριο, χωρίς μάλιστα προηγουμένως να την επιδείξει στους συγγενείς του ή να γνωστοποιήσει σ' αυτούς το περιεχόμενο της, και β) διότι αυτός χωρίς να έχει άμεσο κληρονομικό δικαίωμα (στην εξ' αδιαθέτου διαδοχή) ωφελείται πρωταρχικά ο ίδιος σε μέγιστο βαθμό, καθόσον εγκαθίσταται κληρονόμος στις τραπεζικές καταθέσεις του διαθέτη (άνω των 145.000 ευρώ), χρήματα τα οποία είχε ήδη παράνομα ιδιοποιηθεί πριν το θάνατο του, επιχειρώντας με την προαναφερόμενη δήθεν αληθή διάταξη τελευταίας βούλησης να "καλύψει" την υπεξαίρεση και να προσδώσει νομιμοφάνεια στις ενέργειες του, επιπλέον δε εγκαθίσταται κληρονόμος σε όλα τα κινητά (εκτός του οχήματος) αντικείμενα της κληρονομιάς (οικοσκευή αξίας 2.176,50 ευρώ), ενώ ο εν ζωή πατέρας του Ε. Τ. εγκαθίσταται αποκλειστικός κληρονόμος του διαμερίσματος στο ..., αντικειμενικής αξίας 32.175 ευρώ, με προφανές δικαίωμα προσδοκίας εκ μέρους του κατηγορουμένου να καταστεί σύντομα αποκλειστικός ιδιοκτήτης του κληρονομώντας τον πατέρα του. Αντιθέτως, οι λοιποί συγγενείς εγκαθίστανται μεριδούχοι του αγροτεμαχίου στον ..., επιφανείας μόλις 600 τετρ. μέτρων περίπου, το οίκημα επί του οποίου υφίσταται βρίσκεται σε πολύ κακή κατάσταση και το κυριότερο έχει παράνομα ανεγερθεί, τυγχάνει δηλαδή αυθαίρετο, με κίνδυνο να τους επιβληθούν και πρόστιμα από την αρμόδια Πολεοδομία. Τέλος, αναφορικά με τον ισχυρισμό του κατηγορουμένου ότι ο Β. Τ. είχε εκμυστηρευτεί σ' αυτόν τη σύνταξη διαθήκης, την οποία (επίμαχη) ο ίδιος τυχαία, κατά τους ισχυρισμούς του, βρήκε εντός της οικίας του διαθέτη, μετά το θάνατο του, και στη συνέχεια την κατείχε και δημοσίευσε στο Ειρηνοδικείο Αθηνών, τυγχάνει απολύτως αναληθής, καθόσον η διαθήκη αυτή, για την ύπαρξη της οποίας δήθεν τον ενημέρωσε ο θείος του, είναι εξ' ολοκλήρου πλαστή (ακόμα και η υπογραφή του διαθέτη) ενώ έτερη διαθήκη δεν βρέθηκε ούτε δημοσιεύθηκε. Κατ' ακολουθία όλων των ανωτέρω ο κατηγορούμενος πρέπει να κηρυχθεί ένοχος των πράξεων που του αποδίδονται, καθόσον στοιχειοθετούνται στο πρόσωπό του τόσο οι αντικειμενικές όσο και οι υποκειμενικές προϋποθέσεις των αδικημάτων της πλαστογραφίας με χρήση και απάτη στο Δικαστήριο, κατά τη διάταξη του άρθρου 386 παρ. 1 του νέου Π.Κ.". Στη συνέχεια, το άνω Δικαστήριο της ουσίας κήρυξε τον τότε κατηγορούμενο και ήδη αναιρεσείοντα ένοχο για τις παραπάνω αξιόποινες πράξεις της πλαστογραφίας με χρήση και της απάτης στο Δικαστήριο αναγνωρίζοντάς του την ελαφρυντική περίσταση του άρθρου 84 παρ.2α' Π.Κ. και επέβαλε σ' αυτόν ποινή φυλάκισης δώδεκα (12) μηνών για κάθε πράξη και συνολική ποινή φυλάκισης δεκαέξι (16) μηνών, την εκτέλεση της οποίας ανέστειλε επί τριετία, με το ακόλουθο διατακτικό "ΚΗΡΥΣΣΕΙ τον κατηγορούμενο ΕΝΟΧΟ του ότι: " Στην …, κατά τους παρακάτω χρόνους, ενεργώντας με πρόθεση, τέλεσε τις κάτωθι αξιόποινες πράξεις και συγκεκριμένα: Α) Σε χρόνο αμέσως προγενέστερο της 18-9-2015, κατάρτισε πλαστό έγγραφο με σκοπό να παραπλανήσει με την χρήση άλλον σχετικά με γεγονός που μπορούσε να έχει έννομες συνέπειες στη συνέχεια δε, στις 18-9-2015, έκανε χρήση του πλαστού αυτού εγγράφου, και ειδικότερα, κατήρτισε ο ίδιος ιδιόγραφη διαθήκη του ήδη θανόντος θείου του Β. Τ., χωρίς τη συναίνεσή του τελευταίου, στην οποία ανέγραψε ότι διέθετε μετά το θάνατο του την ακίνητη και κινητή περιουσία του ως εξής: "... - Το διαμέρισμα στον ... στην οδό ... αφήνω στον αδελφό μου Ε. Τ., - Το οικόπεδο στον ... μαζί με το σπίτι αφήνω σε ποσοστό 40% (σαράντα) στην αδελφή μου την Μ. (Μ.) Χ., σε ποσοστό 40% (σαράντα) στον αδελφό μου Γ. Τ., σε ποσοστό 20% στα παιδιά της ανιψιάς μου Λ. που έχει πεθάνει δηλαδή στην Μ. (Μ. Ε.) Κ. και Χ. Κ. (Χ.), -Τα χρήματα μου αν δεν προλάβω εγώ να διαθέσω τα αφήνω στα ανίψια μου Γ. Μ. και Ν. Τ., ότι υπάρχει στους λογαριασμούς στην ... και στην ... τα αφήνω μισά μισά σε αυτούς, - Το αυτοκίνητό μου αν δε προλάβω να το διαθέσω να το πάρει ο Γ. Μ. και τα κινητά μου ο Ν. Τ. του Ε....". Επί της διαθήκης δε έθεσε κατ' απομίμηση και χωρίς τη συναίνεσή του την υπογραφή του ήδη θανόντος θείου του Β. Τ. έτσι ώστε η διαθήκη αυτή να θεωρείται ότι πράγματι συντάχθηκε και υπογράφηκε από τον τελευταίο και, άρα, ότι είναι γνήσια, στη συνέχεια δε στις 18-9-2015, προσκόμισε την ως άνω πλαστή διαθήκη στο Τμήμα Διαθηκών του Ειρηνοδικείου Αθηνών προκειμένου να την δημοσιεύσει, γεγονός το οποίο και πέτυχε κατά τα κατωτέρω περιγραφόμενα στο υπό στοιχείο Β' του παρόντος. Β) Στις 18-9-2015, με σκοπό να αποκομίσει ο ίδιος και άλλοι παράνομο περιουσιακό όφελος έβλαψε ξένη περιουσία πείθοντας κάποιον σε πράξη με την εν γνώσει παράσταση ψευδών γεγονότων σαν αληθινών, και ειδικότερα, παρέστησε ψευδώς στην Δικαστή του Ειρηνοδικείου Αθηνών ότι η αναφερομένη στο υπό στοιχείο Α' του παρόντος διαθήκη του Β. Τ. είναι γνήσια και ότι συνεπώς πρέπει να δημοσιευτεί, και έτσι έπεισε την προαναφερομένη Δικαστή και δημοσίευσε την διαθήκη αυτή με τα υπ' αριθμ. 4062/18-9-2015 πρακτικά συνεδρίασης του ανωτέρω Δικαστηρίου, στην πράξη της δε αυτή (της δημοσίευσης της ανωτέρω διαθήκης) δεν θα προέβαινε η προαναφερόμενη Δικαστής εάν γνώριζε την αλήθεια, ότι, δηλαδή, η ανωτέρω διαθήκη του Β. Τ. είναι πλαστή, καταρτισθείσα εξ υπαρχής από τον κατηγορούμενο και υπογραφείσα από αυτόν χωρίς την συναίνεση του ήδη θανόντος θείου του, με αυτόν δε τον τρόπο ζημιώθηκε η περιουσία των εγκαλούντων κατά το συνολικό ποσό των 36.351,5 ευρώ (το διαμέρισμα στον ... αντικειμενική αξία 32.175 ευρώ και το αυτοκίνητο αξία 2.000 ευρώ και τα κινητά (οικοσκευή) αξία 2.176,50 ευρώ), με αντίστοιχη χωρίς νόμιμο δικαίωμα ωφέλεια του κατηγορουμένου αλλά και του Γ. Μ. και του Ε. Τ.". Όμως με τις παραδοχές αυτές, το δικαστήριο της ουσίας, για τη θεμελίωση του δόλου του αναιρεσείοντος όσον αφορά την τέλεση της πλαστογραφίας, συνδέει ευθέως, την πράξη αυτή με το γεγονός ότι εκκρεμεί σε βάρος του αναιρεσείοντα ποινική δίωξη για υπεξαίρεση, ποινική κατηγορία η οποία, σύμφωνα με τις παραδοχές, δεν έχει εισαχθεί ακόμα στο αρμόδιο Δικαστικό Συμβούλιο προς κρίση. Έτσι, το δικάσαν Εφετείο, αξιολόγησε την πορεία άλλης ποινικής υποθέσεως σε βάρος του για άλλη κατηγορία επί της οποίας δεν έχει υπάρξει ακόμα ούτε παραπεμπτικό βούλευμα και ισχύει το τεκμήριο της αθωότητας, το οποίο και παραβίασε, επελθούσας επομένως ακυρότητας της διαδικασίας, κατά το άρθρο 171 παρ. 1 περ. δ και 510 παρ.1 στοιχ. Α του ΚΠοινΔ, διότι παραβιάστηκε υπερασπιστικό δικαίωμα του κατηγορουμένου, αφού επλήγη ως άνω το κατοχυρούμενο με το άρθρο 6 παρ.2 της ΕΣΔΑ και το άρθρο 14 παρ.2 του ΔΣΑΠΔ, (που έχουν κυρωθεί από την Ελλάδα με το νδ 53/1974 και το ν. 2462/1997, αντίστοιχα) τεκμήριο αθωότητας του κατηγορουμένου, σύμφωνα με το οποίο δεν επιτρέπεται άμεση ή έμμεση πρόκριση ενοχής προ της καταδίκης. (βλ. Ολ. ΑΠ 8/2002, ΑΠ 611/2010). Ειδικότερα το ως άνω Δικαστήριο επανειλημμένα και ρητά, δέχεται ότι ο αναιρεσείων τέλεσε υπεξαίρεση εις βάρος του θανόντος θείου του, ενώ τελεί εις γνώση του Δικαστηρίου ότι η φερόμενη υπεξαίρεση αποτελεί αντικείμενο ξεχωριστής εκκρεμούς ποινικής διαδικασίας, την πορεία της οποίας αξιολόγησε για να καταλήξει στην κρίση του περί ενοχής του αναιρεσείοντος για την πλαστογραφία και όχι απλά για να την ενισχύσει. Επομένως, ο συναφής από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α του ΚΠοινΔ, πρώτος λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, για απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας, είναι βάσιμος. Περαιτέρω, καθόσον αφορά την πράξη της απάτης στο Δικαστήριο, με όσα δέχθηκε το Δικαστήριο της ουσίας, εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε την ουσιαστική ποινική διάταξη του άρθρου 386 παρ.1, διότι η επιζήμια, για τους υποστηρίζοντες την κατηγορία, εξ αδιαθέτου κληρονόμους του αποβιώσαντος θείου του κατηγορουμένου, Β. Τ., κρίση του Δικαστή, που διατυπώθηκε με τη δημοσίευση της πλαστής διαθήκης, δεν ήταν το αποτέλεσμα της προς αυτόν (Δικαστή) παραστάσεως ψευδών γεγονότων αλλά ήταν επιβεβλημένη από το νόμο, εφόσον η πλαστή αυτή διαθήκη είχε τον εξωτερικό τύπο ιδιόγραφης διαθήκης και κατά συνέπεια ελλείπει ο απαιτούμενος για τη στοιχειοθέτηση της απάτης, αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της ενέργειας του κατηγορουμένου (κατάρτιση-προσαγωγή πλαστής διαθήκης) και της πράξης του πλανωμένου, δηλαδή της δημοσίευσης της διαθήκης από την οποία η βλάβη. Επομένως ο από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Ε' του ΚΠοινΔ δεύτερος λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως είναι βάσιμος. Εν όψει λοιπόν της βασιμότητας του πρώτου και του δευτέρου λόγου της αναίρεσης παρέλκει η έρευνα των λοιπών λόγων της αναίρεσης και του πρόσθετου λόγου, ως αλυσιτελής και θα πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση στο σύνολό της άρα και ως προς το σκέλος της περί ποινών. Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρο 518 παρ. 1 εδ. α του ΚΠοινΔ, εφόσον αναιρείται η απόφαση επειδή έχει γίνει εσφαλμένη εφαρμογή ή ερμηνεία ουσιαστικής ποινικής διάταξης, ο Άρειος Πάγος δεν παραπέμπει την υπόθεση αλλά εφαρμόζει τη σωστή ποινική διάταξη και, αν δεν υπάρχει αξιόποινη πράξη, κηρύσσει αθώο τον κατηγορούμενο". Επομένως, αφού δεν στοιχειοθετείται η αντικειμενική υπόσταση της ως άνω πράξεως της παραβάσεως του άρθρου 386 παρ.1 του ΠΚ, (απάτη στο Δικαστήριο), δεν πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση κατά το μέρος αυτό στο Δικαστήριο που εξέδωσε την απόφαση, αλλά πρέπει ο αναιρεσείων να κηρυχθεί αθώος της ως άνω πράξης, ενώ όσον αφορά την πράξη της πλαστογραφίας, να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που είχαν δικάσει την υπόθεση (άρθρο 519 του ΚΠοινΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την υπ' αριθμό 957/2020 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου (πλημμελημάτων) Αθηνών.
Κηρύσσει τον κατηγορούμενο Ν. Τ. του Ε., κάτοικο ... ... αθώο του ότι: " Στις 18.9.2015, με σκοπό να αποκομίσει ο ίδιος και άλλοι παράνομο περιουσιακό όφελος έβλαψε ξένη περιουσία πείθοντας κάποιον σε πράξη με την εν γνώσει παράσταση ψευδών γεγονότων σαν αληθινών, και ειδικότερα, παρέστησε ψευδώς στην Δικαστή του Ειρηνοδικείου Αθηνών ότι η διαθήκη του Β. Τ. είναι γνήσια και ότι συνεπώς πρέπει να δημοσιευτεί, και έτσι έπεισε την προαναφερομένη Δικαστή και δημοσίευσε την διαθήκη αυτή με τα υπ' αριθμ. 4062/18-9-2015 πρακτικά συνεδρίασης του ανωτέρω Δικαστηρίου, στην πράξη της δε αυτή (της δημοσίευσης της ανωτέρω διαθήκης) δεν θα προέβαινε η προαναφερόμενη Δικαστής εάν γνώριζε την αλήθεια, ότι, δηλαδή, η ανωτέρω διαθήκη του Β. Τ. είναι πλαστή, καταρτισθείσα εξ υπαρχής από τον κατηγορούμενο και υπογραφείσα από αυτόν χωρίς την συναίνεση του ήδη θανόντος θείου του, με αυτόν δε τον τρόπο ζημιώθηκε η περιουσία των εγκαλούντων κατά το συνολικό ποσό των 36.351,5 ευρώ (το διαμέρισμα στον ... αντικειμενική αξία 32.175 ευρώ και το αυτοκίνητο αξία 2.000 ευρώ και τα κινητά (οικοσκευή) αξία 2.176,50 ευρώ), με αντίστοιχη χωρίς νόμιμο δικαίωμα ωφέλεια του κατηγορουμένου αλλά και του Γ. Μ. και του Ε. T.".
Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το μέρος που αφορά την πράξη της πλαστογραφίας, καθώς και κατά τις διατάξεις περί ποινής, για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 17 Νοεμβρίου 2021.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Ιανουαρίου 2022.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ